Kayseri Eğitim ve Araştırma Hastanesi AMATEM Kliniğinde yatarak tedavi gören hastaların sosyo-demografik özelliklerinin retrospektif analizi
Hakan Karaagac, Zeynep Esenkaya Usta, Akif Usta, Merve Gumus Yarmali, Ahmet Godekmerdan
Makale No: 9   Makale Türü:  Kısa Araştırma
Amaç: Bu çalışmada Kayseri Eğitim ve Araştırma Hastanesi AMATEM (Alkol ve Madde Bağımlılığı Araştırma Tedavi ve Eğitim Merkezi) kliniğinde alkol ve madde kullanım bozukluğu nedeni ile yatarak tedavi edilen kişilerin sosyo-demografik özelliklerinin retrospektif olarak değerlendirilmesi amaçlandı.

Yöntem: AMATEM kliniğinde 2007-2015 tarihleri arasında yatarak tedavi gören 1222 hastanın kayıtlı yatış dosyaları geriye dönük olarak incelendi ve elde edilen veri tarafımızca hazırlanan bilgi formlarına kaydedildi. Verinin istatistiksel değerlendirmesi SPSS 23 programı ile hazırlanan bir veri tabanına kaydedildi. Tanımlayıcı analizler için ki-kare testi kullanıldı. Güvenirlik düzeyi %95 olarak alındı ve tüm analizler için istatistiksel anlamlılık sınırı p<0.05 olarak kabul edildi.

Bulgular: Çalışmaya 1222 hasta dahil edildi. Hastaların %94.8’i erkek, %5.2’si kadın olup, yaş ortalamaları 33.6±10.83 idi. Alkol kullananların yaş ortalaması 39.8±8.7; madde kullananların yaş ortalaması 27.5±12.68’di. Alkol bağımlılığı nedeniyle başvuran olguların yaş ortalaması diğer madde bağımlılığı ile başvuranların yaş ortalamasından anlamlı olarak yüksekti. Çoğunlukla bekâr (%49.6) olan hastalar ebeveyn/aileyle (%90.4) yaşamaktaydı. Alkol bağımlıları arasında evli olanların oranı diğer madde bağımlılarından yüksekti. En sık başvuru nedeni alkol bağımlılığı (%37.2), ikinci sıklıkta ise esrar bağımlılığıydı (%34.1). Hastaların büyük çoğunluğu 1-15 gün yatmakta (%67.7) ve kendi istekleriyle taburcu (%59.8) olmaktaydı. Serviste ilk kez yatan hasta oranı %59 olup, tekrarlayan yatışlara göre fazlaydı ve hastaların büyük bir çoğunluğu sigara (%91.7) kullanmaktaydı.

Sonuç: Bu araştırma, Kayseri AMATEM’inde yatarak tedavi gören alkol ve madde bağımlılarının sosyo-demografik özelliklerini araştıran ilk çalışmadır. Araştırmamızın ülkemizin diğer AMATEM’lerine başvuran bireylerin klinik ve sosyo-demografik özelliklerinin birbirleriyle karşılaştırılarak değerlendirilmesinde katkı sağlayacağını, bu sayede, alkol ve madde kullanım bozukluklarında bölgesel farklılıkların neden olabileceği değişikliklerin saptanmasında ve bu gibi yerel özelliklerden bağımsız olan genellenebilir ortak özelliklerin belirlenmesinde fayda sağlayacağını düşünmekteyiz.
Anahtar Kelimeler: Alkol, bağımlılık, madde kullanımı
Dusunen Adam The Journal of Psychiatry and Neurological Sciences 2017;30:251-257
KAYNAKLAR
1.Ulug B. The Textbook of Substance Use and Related Disorders, Gulec C, Koroglu E. Ankara: Physicians Publishing Association, 1997, 299-320. (Turkish)

2.World Drug Report: 2015. http://www.unodc.org/documents/wdr2015/World_Drug_Report_2015.pdf. Access date: December 11, 2015. (Turkish)

3.Ogel K, Tamar D, Cakmak D. An overview of Turkey’s situation in substance abuse problem. Turk Psikiyatri Dergisi 1998; 9:301-307. (Turkish)

4.Savasan A, Engin E, Ayakdas D. The lifestyle changes and relaps of addicted patients discharged from Amatem. Journal of Psychiatric Nursing 2013; 4:75-79. (Turkish)

5.Turkish Drug Report 2012 (2011 Data). http://www.sck.gov.tr/oecd/2012%20T%C3%BCrkiye%20Uyu%C5%9Fturucu%20Raporu.pdf. Access date: February 2, 2017. (Turkish)

6.Turkcan A. Profiles of drug users in Turkey: evaluation of hospital data. Dusunen Adam: The Journal of Psychiatry and Neurological Sciences 1998; 11:56-64. (Turkish)

7.UNDCP. Substance abuse study in Istanbul. 4th Report, Qualitative study, Knowledge, attitude and abuse study of substances, Unpublished report, 1996. (Turkish)

8.Mirsal H, Kalyoncu A, Pektas O, Mirsal N, Beyazyurek M. The clinical characteristics, and sociodemographic variables, in alcohol dependence. Journal of Dependence 2000; 1:81-85. (Turkish)

9.Koroglu E. DSM-5 Diagnostic Criteria Manual. 5. Edition, Ankara: Physicians Publishing Association, 2013. (Turkish)

10.Saatcioglu O, Evren EC, Cakmak D. Evaluation of inpatient cases with alcohol and drug use between [year]s of 1998 and 2002. Journal of Dependence 2003; 4:109-117. (Turkish)

11.Sipka H, Sonmez B, Karaca E, Vardar E. Profile of patients treated in a university hospital addiction center: Evaluation of one year AMATEM data. 50th National Psychiatry Congress, 2014, Turk Psikiyatri Derg, 25 (Suppl 2):32. (Turkish)

12.Saatcioglu O, Yapici A, Cigerli G, Uney R, Cakmak D. Evaluation of relaps in dependent inpatients. Journal of Dependence 2007; 8:133-137. (Turkish)

13.Turkcan A, Coskun B, Ilem E, Cakmak D. Three [month] follow up of an addiction program. Journal of Dependence 2001; 2:30-33. (Turkish)

14.Akvardar Y, Demiral Y, Ergor G, Ergor A, Bilici M, Akil Ozer O. Substance use in a sample of Turkish medical students. Drug Alcohol Depend 2003; 72:117-121.

15.Cakir D, Cinar RK, Gorgulu Y, Vardar E. Prevalence of psychoactive substance use in high schools in Edirne. 7th National Alcohol and Substance Dependence Congress, Abstract Book: 2011, 89-90. (Turkish)

16.Ersul C, Ceylan M. E. Demographic data related to Turkish society in chronic alcoholism. 22th National Congress of Psychiatry and Neurological Sciences The Scientific Studies Book, 1986, 292-294. (Turkish)

17.Tuncer C, Ersul C, Beyazyurek M. Besikci N. A demographic study in alcohol-dependent patients. 23rd National Congress of Psychiatry Scientific Studies Book, 1987, 184-187. (Turkish)

18.Beyazyurek M, Alpkan LR, Karamustafalioglu O, Ozer OA, Anil MK. Sociodemographic characteristics of drug addicts. Dusunen Adam: The Journal of Psychiatry and Neurological Sciences 1990; 3:59-61. (Turkish)

19.Alpay N, Maner F, Kalyoncu A. Demographic characteristics of substance addicts treated in AMATEM in 1990 and comparison with previous years. 27th National Congress of Psychiatry Program and Abstracts Book, 1991, 177. (Turkish)

20.Evren C, Cakmak D. Characteristics of substance users: Evaluation of patient data of AMATEM in year 2000. Dusunen Adam: The Journal of Psychiatry and Neurological Sciences 2001; 14:142-149. (Turkish)

21.Asan O, Tikir B, Okay IT, Goka E. Sociodemographic and clinical features of patients with alcohol and substance use disorders in a specialized unit. Journal of Dependence 2015; 16:1-8. (Turkish)

22.Pektas O, Kalyoncu A, Mirsal H, Beyazyurek M. Sociodemographic variables, clinical features, and treatment outcomes between two sexes in alcohol dependent patients. Journal of Dependence 2001; 2:25-29. (Turkish)

23.Kalyoncu A, Mirsal H, Pektas O, Yazici AH, Mirsal N, Beyazyurek M. Relapse causes in alcohol dependence: a cross-sectional study. Journal of Dependence 2001; 2:61-63. (Turkish)

24.Vardar E, Sonmez B, Sipka H, Karaca E. Evaluation of dropout reason from addiction treatment. Journal of Dependence 2015; 16:70-77. (Turkish)

25.Karaca E, Sonmez B, Sipka H, Vardar E. Evaluation of dependency dimensions and individual characteristics according to the substance used. 50th National Congress of Psychiatry. 2014, Turk Psikiyatri Derg, 25 (Suppl 2):32. (Turkish)

26.Bulut M, Savas HA, Cansel N, Selek S, Kap O, Yumru M, Virit O. Sociodemographic characteristics of patients, applied to substance usage disorders unit of Gaziantep University. Journal of Dependence 2006; 7:65-70. (Turkish)

27.Brook JS, Lettieri D, Brook DW, Stimmel B (Editors). Alcohol and substance abuse in adolescents. New York: Haworth Press, 1985, 65-86.

28.Catterello AM, Clayton RR, Leukefild CG. Adolescent alcohol and drug use. Oldham JM (editor). American Psychiatric Press Review of Psychiatry. Washington, DC: American Psychiatric Press 1995, 151-169.

29.Cakmak D, Evren C. Alcohol and Substance Use Disorders. Istanbul: Ozgul Printing 2006, 33-62. (Turkish)

30.Basic information on treatment of dependency, http://www.ogelk.net/Dosyadepo/tedavi_temel.pdf. Access date: March 24, 2016. (Turkish)

31.Annis HM, Davis CS, Hester RK, Miller WR (Editors). Relapse prevention. New York: Pergamon Press 1989; 170-182.

32.Marlat GA, Barrett K. Relapse Prevention. Galanter M, Kleber HD (editors). Washington DC: American Psychiatric Press Inc, 1994; 285-299.
MAKALE GÖNDER
11. Ulusal Alkol ve Madde Bağımlılığı Kongresi
DÜŞÜNEN ADAM BROŞÜRLERİ
KAPAK
Creative Commons Lisansı

Düşünen Adam : Psikiyatri ve Nörolojik Bilimler Dergisi Creative Commons Alıntı-Gayriticari-Türetilemez 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.
Düşünen Adam - Psikiyatri ve Nörolojik Bilimler Dergisi
Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi
Yayıncı
Yerküre Tanıtım ve Yayıncılık Hizmetleri A.Ş.